Ν.Σ.Κ. Αριθμός Γνωμοδότησης: 391/2012 Ποιο θεσμικό όργανο έχει αρμοδιότητα να επιληφθεί στην περίπτω

Print Friendly, PDF & Email

Ν.Σ.Κ. Αριθμός Γνωμοδότησης: 391/2012
Ποιο θεσμικό όργανο έχει αρμοδιότητα να επιληφθεί στην περίπτωση μη χορήγησης των ημερών ή μη καταβολής των αποδοχών, της συνδικαλιστικής άδειας που προβλέπεται από το άρθρο 6 παρ. 3 του Ν. 2224/1994, από τον εργοδότη.

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ

ΝΟΜΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ

Αριθμός Γνωμοδότησης: 391/2012

ΝΟΜΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ

Ε’ Τμήμα

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗ της 26 Ιουνίου 2012

ΣΥΝΘΕΣΗ :

Πρόεδρος: Βασίλειος Κοντόλαιμος, Αντιπρόεδρος του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους.

Μέλη: Iωάννης Τρίαντος, Πέτρος Τριανταφυλλίδης, Ιωάννης Διονυσόπουλος, Παρασκευάς Βαρελάς, Βασιλική Πανταζή, Βασιλική Τύρου, Κουήν Χουρμουζιάν, Γεώργιος Αν¬δρέου, Νομικοί Σύμβουλοι του Κράτους.

Εισηγητής:Κωνσταντίνος Ζαμπάρας, Πάρεδρος ΝΣΚ

Αρ. Ερωτήματος: Υπ’ αριθ. 9071/343/13-5-2011 της Γενικής Διεύθυνσης Εργασίας (Διεύθυνση Συνδρομής-Τμήμα Συλλογικής Οργάνωσης) του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης.

Περίληψη ερωτήματος: Ποιο θεσμικό όργανο έχει αρμοδιότητα να επιληφθεί στην περίπτωση μη χορήγησης των ημερών ή μη καταβολής των αποδοχών, της συνδικαλιστικής άδειας που προβλέπεται από το άρθρο 6 παρ. 3 του Ν. 2224/1994, από τον εργοδότη.

***

Επί του ανωτέρω ερωτήματος το Ε’ Τμήμα του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους γνωμοδότησε ομόφωνα ως εξής:

I. 1. Σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν. 1264/1982 «Για τον εκδημοκρατισμό του συνδικαλιστικού κινήματος και την κατοχύρωση των συνδικαλιστικών ελευθεριών των εργαζομένων»:

Άρθρο 1

«… 3. Οι συνδικαλιστικές οργανώσεις διακρίνονται σε πρωτοβάθμιες, δευτεροβάθμιες και τριτοβάθμιες. α) Πρωτοβάθμιες συνδικαλιστικές οργανώσεις είναι: αα) τα σωματεία, ββ) τα τοπικά παραρτήματα συνδικαλιστικών οργανώσεων ευρύτερης περιφέρειας ή πανελλαδικής έκτασης, που προβλέπονται από τα καταστατικά τους και μόνο για το δικαίωμα να γίνουν μέλη του αντίστοιχου εργατικού κέντρου, γγ) Οι ενώσεις προσώπων, μία για κάθε εκμετάλλευση, επιχείρηση, δημόσια υπηρεσία,

Ν.Π.Δ.Δ. ή Ο.Τ.Α… β) Δευτεροβάθμιες συνδικαλιστικές οργανώσεις είναι οι Ομοσπονδίες και τα Εργατικά Κέντρα. Οι Ομοσπονδίες είναι ενώσεις δύο (2) τουλάχιστο σωματείων του ίδιου ή συναφών κλάδων οικονομικής δραστηριότητας ή του ίδιου ή συναφών επαγγελμάτων. Τα Εργατικά Κέντρα είναι ενώσεις δύο (2) τουλάχιστο σωματείων και τοπικών παραρτημάτων που έχουν την έδρα τους μέσα στην περιφέρεια του αντίστοιχου Εργατικού Κέντρου ανεξάρτητα από τον τόπο απασχόλησης των μελών τους, γ) Τριτοβάθμιες συνδικαλιστές οργανώσεις (συνομοσπονδίες) είναι ενώσεις Ομοσπονδιών και Εργατικών Κέντρων».

Άρθρο 15 (Επιτροπές Προστασίας Συνδικαλιστικών Στελεχών). « 1. Για την ύπαρξη ενός από τους λόγους του άρθρου 14 παρ. 10 πριν από την καταγγελία της σχέσης εργασίας αποφασίζει, κατά πλειοψηφία, επιτροπή, της οποίας η απόφαση υπόκειται σε έφεση και η οποία αποτελείται… 2. Η έφεση απευθύνεται σε δευτεροβάθμια επιτροπή που είναι κα, αυτή τριμελής και αποτελείται:… 5. Η κάθε επιτροπή συγκαλείται από τον πρόεδρο της, ύστερα από αίτηση του εργοδότη ή έφεση του ενδιαφερόμενου που κατατίθεται στη γραμματεία της, μέσα σε οκτώ (8) μέρες από την υποβολή της αίτησης ή της έφεσης και συζητεί την υπόθεση, εφαρμόζοντας ανάλογα τις διατάξεις των άρθρων 739 έως 759 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας».

‘Αρθρο 17 (Συνδικαλιστικές άδειες).

«1. Ο εργοδότης έχει την υποχρέωση να διευκολύνει τα μέλη των διοικητικών συμβουλίων, των ελεγκτικών επιτροπών και τους αντιπροσώπους των πρωτοβάθμιων στις δευτεροβάθμιες συνδικαλιστικές οργανώσεις κατά την άσκηση των καθηκόντων τους. Την ίδια υποχρέωση έχει για τα διοικητικά συμβούλια, τις ελεγκτικές επιτροπές και τους αντιπροσώπους των δευτεροβάθμιων στις τριτοβάθμιες, όπως και για τα διοικητικά συμβούλια και τις ελεγκτικές επιτροπές των τριτοβάθμιων οργανώσεων.

2. Ο εργοδότης έχει την υποχρέωση να παρέχει: α) Στα μέλη της Εκτελεστικής επιτροπής της πιο αντιπροσωπευτικής τριτοβάθμιας συνδικαλιστικής οργάνωσης άδεια απουσίας όσο χρόνο διαρκεί η θητεία της. β) Στα μέλη των Διοικητικών Συμβουλίων των πιο αντιπροσωπευτικών δευτεροβάθμιων οργανώσεων άδεια απουσίας έως 9 μέρες το μήνα και έως 15 για τον Πρόεδρο, Αντιπρόεδρο, Γεν. Γραμματέα και Ταμία, γ) Στους Πρόεδρο, Αντιπρόεδρο, Γενικό Γραμματέα των πρωτοβάθμιων συνδικαλιστικών οργανώσεων άδεια απουσίας έως 5 μέρες το μήνα αν τα μέλη τους είναι 500 και πάνω και ως τρεις μέρες αν είναι λιγότερα, δ) Στους αντιπροσώπους στις δευτεροβάθμιες και τριτοβάθμιες οργανώσεις άδεια απουσίας για όλη τη διάρκεια συνεδρίων που συμμετέχουν.

3. Οι αναφερόμενες στην παράγραφο 2 άδειες απουσίας περιορίζονται σε τριάντα (30) μέρες το χρόνο για τα μέλη της Εκτελεστικής Επιτροπής, αλλιώς του Προεδρείου των μη αντιπροσωπευτικών τριτοβάθμιων οργανώσεων και στο 1/3 του αναφερόμενου στα εδάφια β’ και γ’ χρόνου προκειμένου για την αμέσως επόμενη, της πιο αντιπροσωπευτικής, οργάνωση.

4. Ο χρόνος απουσίας των εργαζομένων κατά τις διατάξεις της προηγούμενης παραγράφου θεωρείται χρόνος πραγματικής εργασίας για όλα τα δικαιώματα που απορρέουν από την εργασιακή και ασφαλιστική σχέση εκτός από το δικαίωμα λήψεως αποδοχών για τον αντίστοιχο χρόνο. Οι ασφαλιστικές εισφορές συνδικαλιστικών στελεχών για το χρόνο της συνδικαλιστικής άδειας τους καταβάλλονται από την οργάνωσή τους.

5. Για κάθε διαφωνία σχετική με την εφαρμογή των διατάξεων αυτού του άρθρου αποφασίζει, ύστερα από αίτηση της μιας ή της άλλης πλευράς, ή Επιτροπή του άρθρου 15 αυτού του νόμου».

Άρθρο 18 (Ρύθμιση συνδικαλιστικών δικαιωμάτων).

«1. Οι διατάξεις των άρθρων 14, 15, 16, 17 αποτελούν ελάχιστα συνδικαλιστικά δικαιώματα. 2. Ρυθμίσεις ευνοϊκότερες για την άσκηση των δικαιωμάτων αυτών που έχουν ήδη αποκτηθεί ή θα αποκτηθούν με συμφωνία μισθωτών και εργοδοτών ή με Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας ή Διαιτητικές Αποφάσεις υπερισχύουν».

2. Περαιτέρω σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 6 παρ. 3 του Ν. 2224/1994 «Ρύθμιση θεμάτων εργασίας, συνδικαλιστικών δικαιωμάτων κλπ»: Άρθρο 6 (θέματα συλλογικών συμβάσεων εργασίας -Συνδικαλιστικές άδειες) «… 3. Χορηγούνται συνδικαλιστικές άδειες: α) στα μέλη της Διοίκησης της πλέον αντιπροσωπευτικής τριτοβάθμιας συνδικαλιστικής οργάνωσης για όσο χρόνο διαρκεί η θητεία τους, β) στον Πρόεδρο των Εργατικών Κέντρων και των Ομοσπονδιών, εφόσον οι υπαγόμενες σε αυτά πρωτοβάθμιες συνδικαλιστικές οργανώσεις έχουν μέχρι 1500 ψηφίσαντα μέλη, δεκαπέντε (15) ημέρες το μήνα, γ) στον Πρόεδρο των Εργατικών Κέντρων και των Ομοσπονδιών, εφόσον οι υπαγόμενες σε αυτά πρωτοβάθμιες συνδικαλιστικές οργανώσεις έχουν από 1501-10000 ψηφίσαντα μέλη, για όσο χρόνο διαρκεί η θητεία του, δ) στον Πρόεδρο και Γενικό Γραμματέα των Εργατικών Κέντρων και Ομοσπονδιών, εφόσον οι υπαγόμενες σε αυτό οργανώσεις έχουν άνω των 10000 ψηφισάντων μελών για όσο χρόνο διαρκεί η θητεία τους. Οι ημέρες αυτές είναι πληρωνόμενες».

II. Από τις προαναφερθείσες διατάξεις προκύπτουν τα εξής:

1. Η υποχρέωση του εργοδότη για παροχή συνδικαλιστικής άδειας αποτελεί μια από τις κυριότερες θετικές υποχρεώσεις του για διευκόλυνση της συνδικαλιστικής δράσης. Το καθεστώς των συνδικαλιστικών αδειών οργανώθηκε για πρώτη φορά με το άρθρο 13 παρ. 2 του Ν. 1264/1982 (μη αμειβόμενες άδειες) και βελτιώθηκε με το άρθρο 6 παρ. 3 του Ν. 2224/1994 που εισήγαγε και τις αμειβόμενες άδειες. Δεδομένου ότι όλες οι συνδικαλισπκές άδειες υπολογίζονται σε εργάσιμες ημέρες,οι μεν μη αμειβόμενες απλώς συνιστούν νόμιμο λόγο αποχής, ενώ οι αμειβόμενες εξομοιώνονται πλήρως με χρόνο εργασίας. Πάντως και ο χρόνος των μη αμειβομένων αδειών, με εξαίρεση κατά τα άνω το θέμα του μισθού, εξομοιώνεται, ως προς όλα τα εργασιακά και ασφαλιστικά δικαιώματα, με χρόνο εργασίας (άρθρο 17 παρ. 4 Ν. 1264/1982).

Κατά το άρθρο 18 παρ. 1 του ιδίου Νόμου όσα ορίζει το άρθρο 17 ως προς τα χρονικά όρια των συνδικαλιστικών αδειών και το δικαίωμα λήψης αποδοχών κατά την διάρκεια αυτών αποτελούν τα κατώτατα όρια, τα οποία μπορούν να αυξηθούν με συμφωνία μεταξύ οργάνωσης και εργοδότη ή με συλλογική σύμβαση ή με διαιτητική απόφαση. Τα κεκτημένα αυτά δικαιώματα διατηρούνται σύμφωνα με το ίδιο άρθρο 18 παρ. 2.

2. Περαιτέρω σύμφωνα με το άρθρο 17 παρ. 5 του Ν. 1264/1982 για κάθε διαφωνία σχετική με την εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου αυτού αποφασίζει, ύστερα από αίτηση είτε του εργοδότη είτε των συνδικαλιστών η Επιτροπή που προβλέπεται στο άρθρο 15 του ιδίου νόμου. Οι διαφωνίες που προκύπτουν κυρίως έχουν έρεισμα την αμφιβολία ως προς την αντιπροσωπευτικότητα, δηλ. την βαθμίδα της συνδικαλιστικής οργάνωσης, η οποία κρίνεται από τον αριθμό των μελών της.

Το άρθρο 15 Ν. 1264/1982, όπως αντικαταστάθηκε από το άρθρο 25 Ν. 1545/1985, προβλέπει Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Επιτροπή Συνδικαλιστικών Στελεχών, η συγκρότηση των οποίων ρυθμίζεται αναλυτικά στον νόμο. Κατά τη συζήτηση της αίτησης στην Πρωτοβάθμια ή της έφεσης στην Δευτεροβάθμια Επιτροπή εφαρμόζεται κατ’ αναλογία η διαδικασία της εκούσιας δικαιοδοσίας (άρθρ. 739-759 Κ.Πολ.Δ.). Η Επιτροπή είναι συλλογικό διοικητικό όργανο και οι αποφάσεις της αποτελούν διοικητικές πράξεις. Ως δυσμενείς διοικητικές πράξεις πρέπει νο είναι αιτιολογημένες. Κατά των αποφάσεων της Επιτροπής ως εκτελεστών διοικητικών πράξεων χωρεί αίτηση ακύρωσης ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας. Η αίτηση αυτή επιτρέπεται βέβαια, αφού προηγουμένως ασκηθεί το ένδικο μέσο της έφεσης στην Δευτεροβάθμια Επιτροπή. Η διαφορά σχετικά με την νομιμότητα των αποφάσεων της Επιτροπής είναι διοικητική διαφορά ακυρωτική και όχι διοικητική διαφορά ουσίας (βλ. Γ.Λεβέντη «Συλλογικό Εργατικό Δίκαιο» 2η έκδοση 2007, σελ. 318).

3. Οι διατάξεις που καθιερώνουν τις συνδικαλιστικές άδειες και ρυθμίζουν αναλυτικό τα της χορήγησης αυτών (ποιοι συνδικαλιστές δικαιούνται – πόσο χρονικό διάστημα-αν δικαιούνται ή όχι αποδοχές για τον χρόνο απουσίας) δηλ. οι διατάξεις των άρθρων 17 παρ. 2, 3 και 4 του Ν. 1264/1982 και άρθρου 6 παρ. 3 του Ν. 2224/1934 ισχύουν και εφαρμόζονται παράλληλα, καθόσον στις επιμέρους σχετικές διατάξεις δεν ορίζεται κάτι το διαφορετικό, δηλ. δεν διαφαίνεται σχετική βούληση του νομοθέτη. Ο νόμος με αυτές απλά κλιμακώνει τη διάρκεια της συνδικαλιστικής άδειας ανάλογα με τη σπουδαιότητα της συνδικαλιστικής οργάνωσης και τη συγκεκριμένη θέση που κατέχει το συνδικαλιστικό στέλεχος.

4. Εφόσον λοιπόν οι προαναφερθείσες συνδικαλιστικές άδειες και των δύο διατάξεων προέρχονται από τον ίδιο τον νόμο δεν θα πρέπει να υπάρχει διαφορετική αντιμετώπιση αυτών (όπως π.χ. προέκυψε ζήτημα αρμοδιότητας για την επίλυση των ζητημάτων που αφορούν τις συνδικαλιστικές άδειες που ρυθμίζονται από τον νόμο (άρθρο 17 Ν. 1264/1982) και αυτών που συμφωνούνται στα πλαίσια συλλογικής αυτονομίας (άρθρο 18 ιδίου νόμου) με αποτέλεσμα την έκδοση δύο αντιθέτων αποφάσεων (ΣτΕ 611/1984 και 2200/ 1984 Επιθ. Εργ. Δικ. 1984, σελ. 428-431 και 544-545). Οι ως άνω υπό κρίση διατάξεις ρυθμίζουν, καθώς προελέχθη, τα ίδια θέματα ακριβώς, αλλά μόνο την επίλυση των διαφορών που ανακύπτουν κατά την εφαρμογή του άρθρου 17 Ν. 1264/1982 ρυθμίζει η παρ. 5 του ιδίου άρθρου, η οποία παραπέμπει την επίλυση στην Επιτροπή Προστασίας Συνδικαλιστικών Στελεχών του άρθρου 15 του ίδιου Νόμου. Πρέπει επομένως να γίνει δεκτό, κατ’ αναλογία νόμου, ότι η διάταξη αυτή (άρθρο 17 παρ. 5) εφαρμόζεται και στις διαφορές που ανακύπτουν κατά την εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 6 παρ. 3 του Ν. 2224/1994.

Η υπαγωγή όλων των περί των συνδικαλιστικών αδειών διαφορών στην κρίση ενιαίας αρχής επιβάλλεται επί πλέον και από την ανάγκη επίτευξης ενότητας στις λύσεις που θα δίδονται, η οποία ευκολότερα επιτυγχάνεται μέσα στην ίδια διαδικασία. Επομένως η αρμοδιότητα της Επιτροπής αυτής για τις διαφορές περί τις συνδικαλιστικές άδειες είναι κατά την θέληση του νόμου αποκλειστική, (έτσι I. Κουκιάδης «Εργατικό Δίκαιο-Συλλογικές Εργασιακές Σχέσεις» Τόμος 1, εκδ. 1997, σελ. 413-414, Γ.Λεβέντης ο.π., σελ. 360, Λ. Ντάσιος «Εργατικό Δικονομικό Δίκαιο-Συνδικαλιστικές οργανώσεις» τόμος ΒΙ, έκδ. 1983, σελ. 622).

III. Κατόπιν των ανωτέρω το ΝΣΚ (Ε’ Τμήμα) γνωμοδοτεί ότι αρμόδιο θεσμικό όργανο για την επίλυση όλων των διαφορών που ανακύπτουν κατά την εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 6 παρ. 3 του Ν. 2224/1994 είναι η Επιτροπή Προστασίας Συνδικαλιστικών Στελεχών του άρθρου 15 του Ν. 1264/1982.

ΘΕΩΡΗΘΗΚΕ

Αθήνα 29 – 6 – 2012

(Visited 3 times, 1 visits today)
Please follow and like us: